کتاب حقوق بین الملل معاهدات اثر هدایت الله فلسفی نشر نو

کتاب «حقوق بین‌الملل معاهدات» نوشته‌ی دکتر «هدایت‌الله فلسفی»، استاد دانشکده‌ی حقوق دانشگاه شهید بهشتی است. این اثر شامل چهار دفتر و یک مقدمه‌ی تحلیلی و یک مبحث مقدماتی است که در آن «معاهده» را نه‌تنها از نظر شکل و محتوا تحلیل کرده، بلکه اختتام و تحلیل معاهده را نیز به‌صورت کامل شرح داده است. همچنین یک دفتر جداگانه هم به حقوق معاهدات سازمان‌های بین‌المللی اختصاص داده شده است. عنوان دفترها از این قرار است: معاهده از نظر شکل، معاهده از نظر محتوا، اختتام و تعلیق معاهدات و حقوق معاهدات سازمان‌های بین‌المللی. در بخشی از پیش‌گفتار آمده است: «حقوق بین‌الملل درحال‌حاضر نظامی است متشکل از قواعد نسبی. در این نظام که هر “دولت” فقط حافظ منافع خاص خود به‌شمار می‌آید، حقوق بین‌الملل نوعی حقوق خصوصی است: دولت در این نظام مشغله‌ای مرتبط با منافع عمومی ندارد؛ شخصی است مستقل که برای اداره‌ی منافع ملی، به هر صورت که بخواهد عمل می‌کند. در چنین وضع و حالی، منافع فردی بر هر چیز مقدم است. با توجه به این دیدگاه که اساسا بر مفاهیم قرارداد و مال، خواستن و داشتن یا به‌طور کلی تبادل و مالکیت تکیه دارد، عمومیت حقوق بین‌الملل با ارزش‌های مشترک سنجیده نمی‌شود؛ بلکه همانند حقوق عمومی دولت‌های لیبرال در قرن نوزدهم میلادی با آرایش متقابل آزادی‌ها و اختیارات توجیه می‌گردد. این وجه از حقوق عمومی که در حقوق بین‌الملل تجلی یافته، فقط محدود به سازماندهی آزادی‌‎عمل دولت‌ها و توزیع مسئولیت‌ها و مراتب اجتماعی و همچنین تکالیفی است متناظر با آن آزادی‌ها و این مسئولیت‌ها. در نظام بین‌المللی همانند هر نظام خصوصی ـ و برخلاف نظام‌های عمومی ـ فقط وجه اِسنادی حق، یا به عبارتی، حق شخصی است که بر تمامی اعمال حقوقی سایه می‌افکند. در این نظام تکلیف فقط صورت معکوس حق شخصی است. بنابراین فقط صفت عمومی حقوق بین‌الملل بر ایجاد نظم و ترتیب دلالت دارد و نه تجمع صِرف در پیرامون خیر مشترک…» کتاب حاضر را «نشر نو» منتشر کرده است.